جلسه پنجم

دستگاه عصبی

در گفتار اول با بافت عصبی آشنا شدیم و گفتیم که بافت عصبی از یاخته های عصبی و غیر عصبی تشکیل شده است.

در این گفتار با دستگاه عصبی و وظیفه ای که این دستگاه در بدن ما دارد آشنا خواهیم شد.

  • در فصل اول زیست دهم یاد گرفتیم که یاخته های در کنار هم قرار می گیرند و بافت ها را به وجود می آورند.
  • 4 نوع بافت که شامل بافت پوششی، پیوندی، ماهیچه ای و عصبی می باشد در بدن ما وجود دارد.
  • بافت عصبی شامل نورون و نوروگلیا بود که هر کدام وظیفه منحصر به فرد خود را داشت.
  • بافت ها در کنار هم قرار می گرفتند و اندام ها را به وجود می آوردند و اندام ها نیز در نهایت دستگاه را به وجود می آورند.
  • دستگاه عصبی از اندام های مختلفی تشکیل شده است که در این گفتار بخش های مختلف دستگاه عصبی را مورد بررسی قرار خواهیم داد.

دستگاه عصبی به دو بخش زیر تقسیم می شود:

  • دستگاه عصبی مرکزی
  • دستگاه عصبی محیطی

دستاه عصبی مرکزی شامل مغز و نخاع می باشد.

همان طور که در تصویر میبینید قسمت های زرد رنگ دستگاه عصبی مرکزی را نشان می دهد که شامل مغز و نخاع می باشد.

اگر به شکل دقت کنید نخاع در انتهای کمر دیده نمی شود و تا قسمت بالای انتهای کمر کشیده شده است.( مهره دوم کمری)

دستگاه عصبی محیطی نیز بخش های آبی رنگ می باشد در واقع هر قسمت از دستگاه عصبی به جز مغز و نخاع دستگاه عصبی محیطی را می سازد.

دستگاه عصبی مرکزی

دستگاه عصبی مرکزی از دو بخش مغز و نخاع تشکیل می شود. اطاعات از دستگاه عصبی محیطی جمع آوری می شود و به دستگاه عصبی مرکزی می آید در دستگاه عصبی مرکزی به این اطلاعات پاسخ داده می شود. در ارتبط با دستگاه عصبی مرکزی:

  • مراکز نظارت بر فعالیت های بدن است پس اگر در جمله ای ببینیم که به مرکز نظارت بر فعالیت های بدن اشاره می کند منظور آن دستگاه عصبی مرکزی است که هم شامل مغز و هم شامل نخاع می باشد.
  • دستگاه عصبی مرکزی اطلاعاتی که در محیط و درون بدن ما است را تفسیر می کند و در نهایت به آن ها پاسخ میدهد. در واقع قدرت پردازش و تفسیر اطلاعات در دستگاه عصبی مرکزی قرار دارد و دستگاه عصبی محیطی نمی تواند اطلاعات را تفسیر کند.(فقط اطلاعات را جمع آوری و ب دستگاه عصبی مرکزی می فرستد.)
  • دستگاه عصبی مرکزی خود از دو بخش که شامل ماده خاکستری و ماده سفید می باشد تشکیل شده است.
  • در ماده خاکستری بخش های فاقد میلین نورون ها قرار گرفته است. به عنوان مثال جسم یاخته ای نورون ها در ماده خاکستری قرار دارد( همه آن ها نه!) و بخش هایی از نورون ها که غلاف میلین ندارد.
  • در ماده سفیذ بخش هاسی میلین دار نورون ها قرار گرفته اند.

همه بخش های فاقد میلین در ماده خاکستری قرار ندارد اما هر نورونی که در ماده خاکستری قرار دارد فاقد غلاف میلین است.

نورون رابط غلاف میلین ندارد پس در ماده خاکستری قرار گرفته است.

همه بخش های میلین دار نورون نیز در ماده سفید قرار ندارد اما هر بخش از نورون که در ماده سفید است دارای غلاف میلین است.

چون در بخش هایی که غلاف میلین داریم گره رانویه نیز داریم پس در ماده سفید گره های رانویه نیز مشاهده خواهد شد.